Í þættinum eru óhugnanleg atriði.
Ég hef aldrei séð annað eins ofbeldi.
Allar þessar hnífstungur. Þetta var brjálæði.
Ég fékk hnút í magann og átti erfitt með að melta þetta.
Þetta lítur ekki út eins og morðvopn.
Kannski sá einhver þetta út um gluggann hjá sér.
Árásin var tilefnislaus, sagði hún.
Menn sem fremja svona verknað verða að öllum líkindum handteknir
seinna fyrir annan glæp.
Ég varð aldrei vonlaus, miklu frekar vonsvikinn.
Svona glæpamaður er líklegur til að fremja annan glæp.
Framdi hann kannski annað morð?
- Neyðarlínan, hvað kom fyrir? - Hnífaárás á Åsgatan.
Tvennt liggur á jörðinni. Ungur drengur virðist lífvana.
Líka stúlka eða kona sem virðist alvarlega slösuð.
Kannski eru fleiri. Sendu sjúkrabíl.
Er árásarmaðurinn á staðnum?
- Ég sé hann ekki. - Ekki það?
Þungbúinn haustmorgun skömmu fyrir klukkan átta,
verður voveiflegur atburður í íbúðahverfi í Linköping.
Íbúar og fólk á leið til vinnu hringir í neyðarlínuna.
Peter Hermansson er sjúkraflutningamaður.
Hann fer rakleitt á staðinn ásamt starfsfélögum sínum.
Í þessu hverfi er sjaldan róstusamt.
Þvert á móti er þetta er rólegt hverfi.
Það var þess vegna einkennilegt að fá svona tilkynningu þaðan.
Ég fékk hnút í magann og átti erfitt með að melta þetta.
Nokkrum mínútum seinna fengum við meiri upplýsingar.
Að þetta gæti verið alvarleg hnífaárás,
jafnvel banvæn.
Við bjuggum okkur undir það versta.
Áður en sjúkrabíllinn kemur á staðinn
koma lögreglumennirnir Claes Solid og Camilla Larsson á vettvang.
Þau sjá miðaldra konu sem liggur slösuð á jörðinni.
Þegar við komum út úr bílnum
sáum við konu liggjandi á gatnamótunum.
Vegfarendur stóðu hjá henni.
Ég bað félaga minn
að tala við konuna
og kanna hvort hún gæti gefið upplýsingar um það sem gerðist.
Konan lá á jörðinni þegar ég kom að henni.
Ég settist hjá henni til að ræða við hana.
Ég spurði hana að nafni til að kanna meðvitundina.
Hún sagði til nafns og hvar hún byggi.
Hún var með fullri meðvitund.
Hún spurði ítrekað hvort sjúkrabíll væri á leiðinni.
Ég heyrði í talstöðinni að hann var að nálgast.
Hún sagði að árásin hefði verið tilefnislaus.
Eftir það gat ég lítið talað við hana.
Hún var áhyggjufull og vildi að sjúkrabíllinn kæmi.
Þá sá ég barn á jörðinni og konu sem stóð fyrir aftan það.
Ég hljóp til þeirra ásamt félaga mínum.
Þegar við nálguðumst sáum við að þetta var ungt barn.
Drengur sem lá á maganum.
Höfuðið snéri að grasinu. Hann var með bakpoka.
Konan sagði: "Hann er dáinn. Hann er dáinn."
Við vorum beðin um að annast drenginn.
Ég athugaði líðan hans. Við krupum hjá honum.
Ég snéri honum við og sá framan í hann.
Það var augljóst að hann hafði alvarlega áverka.
Peter Hermansson og félagar hans koma á vettvang.
Þeir vita að gera þarf endurlífgunartilraunir á drengnum.
Þeir þurfa að sinna honum áður en þeir hlúa að konunni.
Hérna lá kona.
Hún var með meðvitund.
Ég sagði henni að annar sjúkrabíll væri á leiðinni.
Hún bað mig að vera hjá sér en ég vissi af öðrum bíl á leiðinni.
Það er enn greypt í huga mér hvernig hún horfði á mig.
Augnráðið.
Við þurfum að meta aðstæður.
Ef hætta er á hjartastoppi hefur sá aðili forgang.
Konan var með meðvitund og þurfti þess vegna að bíða.
Við fórum yfir til barnsins og lögreglumannsins.
Barnið lá hjá honum.
Hérna lá litli drengurinn á bakinu.
Ég bar ábyrgð á öndunarveginum og fylgdi verkferlum.
Ég hreinsaði öndunarveg, félagi minn losaði um föt drengsins.
Við fundum engan púls og drengurinn andaði ekki.
Endurlífgunartilraunir hófust og ég veitti honum öndunaraðstoð.
Félagi minn tengdi hjartastuðtækið og byrjaði að gefa drengnum rafstuð.
Eftir nokkrar mínútur settum við hann á sjúkrabörurnar
og fórum með hann inn í sjúkrabíl.
Við fórum stystu leið á spítalann.
Peter Hermansson gefur drengnum rafstuð
alla leiðina að spítalanum.
Klukkan 8.06 kemst drengurinn undir læknishendur.
Þetta gekk hratt fyrir sig
og allt gekk samkvæmt áætlun á öllum stigum hjá okkur.
Enginn tími fór í annað en það
sem kom sjúklingnum okkar til góða.
Við gerðum allt sem í okkar valdi stóð.
Fjölmiðlar hafa nú frétt af því sem gerðist.
Peter Hermansson sér fréttir um árásina á spítalanum.
Það var erfitt að lesa fréttirnar.
Við vorum ekki vanir umfjöllun af þessu tagi.
Fréttir birtust meðan við vorum á vettvangi sem er mjög óþægilegt.
Fjölmiðlar voru á undan okkur.
Peter heyrir í fréttum það sem hann hafði óttast.
Ekki var hægt að bjarga lífi drengsins.
Við gátum ekki gert meira.
Við þurfum að lifa með því sem gerðist.
Okkur tekur það auðvitað mjög sárt.
Við gátum ekki bjargað honum. Það var ómögulegt.
Konan fer á spítala með næsta sjúkrabíl.
Við komuna er hún með meðvitund og ræðir við starfsfólkið.
Hún hefur áhyggjur af drengnum en áverkar hennar eru alvarlegir.
Læknar sjá að minnsta kosti fimm stungusár á kvið hennar.
Hún á erfitt með andardrátt.
Meðan læknar undirbúa aðgerð í von um að bjarga lífi hennar,
hefst leit að manninum sem framdi þessa hrottalegu glæpi.
Enginn veit um tildrög árásanna.
Við stöndum frammi fyrir máli sem við vitum ekki hvernig þróast.
Mér datt fyrst í hug að þetta væri heimilisofbeldi.
Fórnarlömbin eru drengur og kona. Gerandinn gæti verið faðirinn.
Um leið og sjúkrabílarnir fara af vettvangi,
hefst lögreglurannsókn á því sem þarna átti sér stað.
Ég bað félaga mína um að girða svæðið af.
Við þurftum að finna vitni og ræða við íbúa í nágrenninu.
Hugsanlega sá einhver hvað gerðist út um gluggann hjá sér.
Einhver sem gæti borið vitni.
Meðal þeirra fyrstu sem rætt er við er nágrannakona slösuðu konunnar.
Hún var með þeim fyrstu á vettvang.
Hún var í miklu uppnámi.
Við þurftum að ræða við hana inni í lögreglubílnum.
Konan hafði sagt henni að gerandinn væri á þrítugsaldri
og hefði verið gjörsamlega trylltur.
Ég komst að því að fórnarlömbin þekktust ekki
og ókunnugur maður hefði ráðist á þau.
Ég vissi ekki að hverju ég væri að leita.
Í byrjun ríkti mikil ringulreið.
Drengurinn sem lést er átta ára og heitir Mohammad Ammouri.
Hann býr skammt frá og var á leið í skólann.
Konan sem berst fyrir lífi sínu á skurðarborðinu
heitir Anna-Lena Svensson og er 56 ára.
Hún var miðaldra og vann sem kennari.
Hún kenndi börnum innflytjenda.
Hún var á leið í vinnuna þegar ráðist var á hana.
Hún sér árásarmanninn, ókunnan mann, ráðast á lítinn dreng.
Hún er einfaldlega á röngum stað á röngum tíma
og verður fórnarlamb morðingjans.
Anna-Lena Svensson býr skammt frá vettvangi árásanna.
Maðurinn hennar er heima þegar árásin á sér stað.
Þegar hann sér blikkandi ljós veit hann að eitthvað hefur gerst.
Þegar Anna-Lena er færð í sjúkrabílinn
fær hann áfall því hann ber kennsl á fötin hennar.
Ég fór með lögreglunni. Við eltum sjúkrabílinn að spítalanum.
Skömmu eftir klukkan 11 kom læknirinn til mín
og tilkynnti mér formlega að Anna-Lena væri látin.
Ég heyrði það í útvarpinu.
Þetta var mikið að meðtaka í einu.
Ég vonaði að eiginmaðurinn hefði náð að komast til hennar.
Ég var ósátt við að tvö morð hefðu verið framin.
Andlát hennar gerði rannsóknina líka erfiðari.
Ég hefði viljað ræða betur við hana. Hugsanirnar voru margar.
Þetta er tvöfalt morð, ungur drengur og miðaldra kona.
Við vitum ekki hver morðinginn er.
Lögreglan þarf nú að rannsaka tvöfalt morð
þar sem morðinginn er óþekktur.
Tommy Håkansson stýrir rannsókninni.
Þeir Jan Stoff setja saman rannsóknarteymi.
Þegar maður tekst á við morðmál er fyrsta hugsunin sú
að þetta mál þurfi að leysa.
Spurningin er bara hvernig og hvenær.
Ég kem til Linköping skömmu fyrir hádegi.
Hópur lögreglumanna er að yfirheyra fólk í hverfinu.
Við vildum ná tali af sem flestum á svæðinu
og helst fá lýsingu á morðingjanum.
Ég þekkti ekki þessa litlu botnlangagötu.
Hinsvegar fara margir gangandi og hjólandi vegfarendur
daglega um hana á leið í og úr vinnu.
Líklega sáu margir morðingjann bæði fyrir og eftir verknaðinn.
Væntanlega skar hann sig ekki úr fjöldanum og var ekki áberandi.
Það rigndi svo regnhlífar byrgðu fólki líka sýn.
Vitnin voru fá og fyrir lögreglu var enn verra
að vitnunum bar ekki saman um lýsingu á morðingjanum.
Því miður var honum lýst í gegnum opna lögreglurás
svo fjölmiðlar gátu heyrt lýsinguna.
Þetta var tvenns lags lýsing.
Samkvæmt annari var hann dökkklæddur
en í ljósum frakka samkvæmt hinni.
Það var óheppilegt að þetta skyldi leka út.
Það hafði áhrif á vitnin sem heyrðu þetta í útvarpinu.
Þetta olli jafnframt ruglingi hjá rannsakendum
og þeim sem leituðu morðingjans á eftirlitsbílum lögreglunnar.
Við vissum ekki að hverjum við leituðum.
Við leitum árásarmanns sem er á þrítugsaldri,
milli 180 og 190 sentímetrar á hæð.
Hann er herðabreiður.
Hann var í hnésíðum, ljósum frakka.
Lýsing Önnu-Lenu á morðingjanum
skiptir sköpum fyrir rannsóknina.
Anna-Lena var á lífi á vettvangi.
Sjúkraflutningamennirnir sem hlúðu að henni
sögðu að Anna-Lena hefði náð að gefa þeim upplýsingar.
Maðurinn væri á þrítugsaldri og árásin tilefnislaus.
Þetta skiptir máli við leitina að árásarmanninum.
Leitin einskorðast ekki við mann á þrítugsaldri.
Við miðum við karlmann á aldrinum 15 til 30 ára.
til að hafa eitthvert viðmið.
Lögreglumaðurinn Claes Solid finnur athyglisverðan hlut.
Þetta er ekki eins og þá.
Þá var blómabeð hérna.
Ég fann hníf hérna.
Ég sagði tæknimönnum sem voru á staðnum
frá fundinum.
Meint morðvopn var tekið
og sent í réttarfræðilega rannsókn
hjá stofnun sem nú heitir NFC.
Christian Branthammar er undrandi að sjá hnífinn.
Þetta er fiðrildahnífur sem hægt er að brjóta saman og hafa í vasanum.
Þetta er frekar lélegur hnífur.
Hann lítur ekki út eins og morðvopn
en hann virkaði.
Þetta er ekki beittur hnífur og hann er aðeins boginn.
Það gæti stafað af því hvernig honum var beitt.
Um hádegisbil fær lögreglan athyglisvert símtal.
Húfa fannst fyrir utan ICA-verslun.
Tæknimenn flýttu sér á staðinn og fundu húfu í blaðastandi.
Blaðastandurinn hafði nýlega verið settur upp hér í Linköping.
Engin blöð voru í honum.
Við fundum fern fingraför á loki blaðastandsins.
Á einu fingrafaranna var blóð.
Ég hef ákveðna kenningu um hvernig það kom til.
Hann er særður á höndinni eftir hnífaárásina og það blæðir.
Hann nær ekki að opna lokið algjörlega
svo hann heldur undir lokið með vinstri höndinni.
Hann hreinsar blóðið með húfunni og setur hana síðan í blaðastandinn.
Líklega gerir hann þetta til að breyta útliti sínu.
Því næst heldur hann áfram á flótta.
Þetta er húfan sem við fundum í blaðastandinum.
Þessar húfur fást á bensínstöðvum.
Húfan og upplýsingar frá vitnum
hjálpa lögreglu að kortleggja flóttaleiðina.
Hérna var Anna-Lena yfirbuguð.
Hér stakk hann hana og hér féll hún til jarðar.
Sorphirðubíll var hérna aðeins neðar í Tränggatan.
Bílstjórinn heyrði óp og leit í baksýnismyndavélina.
Hann sá manneskju á hraðferð niður götuna,
ganga hratt í átt að Tränggatan og beygja síðan til vinstri.
Hann hvarf niður Djurgårdsgatan og tók síðan u-beygju.
Nokkur hundruð metrum þaðan losaði hann sig við húfuna.
Þar endar slóðin.
Lýsing á morðingjanum er ekki skýr og við vitum ekki hver hann er.
Allan daginn streymir fólk á vettvang
til að votta samúð vegna þessara hrottalegu morða.
Við fórum á staðinn seinna þetta kvöld.
Mikið af blómum og kertum voru
þar sem fórnarlömbin féllu fyrir hendi morðingjans.
Þetta vakti óhug með mér.
Við urðum að vinna af einurð að því að upplýsa málið.
Íbúum í Linköping var verulega brugðið.
Ég hugsa alltaf um Mohammad þegar ég sé það sem hann hreifst af.
Alla daga er Mohammad það fyrsta og það síðasta sem ég hugsa um.
Morðinginn í Linköping er ófundinn. Þetta er Efterlyst.
Við höfum fundið ýmislegt, meðal annars fatnað
og sumt af því stemmir við lýsingar vitna.
Tæknideild hefur sönnunargögn í sinni vörslu en við höfum
enn ekki fengið niðurstöður sem gefa okkur vísbendingar.
Meðan beðið er frétta frá tæknideild,
berast niðurstöður úr krufningu.
Þær leiða í ljós að fórnarlömbin urðu fyrir gríðarlega grófu ofbeldi.
Mohammad var ítrekað stunginn í háls og bak.
Engir áverkar voru á miðju bakinu.
Það var vegna þess að hann var með bakpokann sinn á bakinu.
Morðinginn stakk hann í kringum bakpokann.
Öll þessi stungusár voru afar óhugnanleg.
Drengurinn var með um 20 stungusár.
Konan líka. Hún var með um 20 stungusár
en þau fóru ekki öll í gegnum þykka kápuna.
Svona hrottalegt ofbeldi er ekki algengt í morðrannsóknum.
Ég hef aldrei séð annað eins ofbeldi í nokkru máli.
Maðurinn getur ekki verið heilbrigður.
Ef einhver vill, af einhverri ástæðu, drepa aðra manneskju,
þarf ekki að stinga hana svona oft. Þetta er bilun.
Ég held að hann hafi stungið fórnarlömbin svona.
Þetta er handónýtur hnífur.
Hnífurinn rann til og þannig skar árásarmaðurinn sig í höndina.
Hérna er hjaltið á hnífnum.
Þetta er ekki gott morðvopn.
Viku síðar er morðinginn enn á flótta og ófundinn.
Niðurstöður úr rannsókn á hnífnum
marka tímamót í rannsókninni.
Á honum fannst erfðaefni úr Önnu-Lenu Svensson,
litla drengnum, Ammouri
og úr þriðja aðila sem var óþekktur.
Það er örugglega erfðaefni morðingjans.
Blóð fannst á skaftinu í þessari holu.
Það var bæði blóð úr drengnum og morðingjanum.
Blóðið í blaðastandinum og á húfunni eru úr sama aðila.
Á húfunni eru fleiri sönnunargögn.
Mannshár fundust á húfunni.
Eitt þeirra var með rót.
Hægt er að finna erfðaefni á hári ef rótin fylgir.
DNA-rannsókn sýnir að hárið sé af sama aðila og skildi eftir blóð
á hnífnum og húfunni. Við teljum að það sé morðinginn
og hann hafi losað sig við hnífinn og húfuna.
Hárin eru send til réttarlækna.
Þeir þurfa að finna frekari upplýsingar.
Við rannsókn á hárunum
komast þeir að því að viðkomandi notar nikótín
og að engin merki eru um eiturlyf í líkama hans
né lyf af nokkru tagi.
Þessi aðili notar ekki eiturlyf
og tekur ekki lyf að staðaldri.
Það voru nýjar upplýsingar um morðingjann.
Eftir aðeins eina viku vitum við heilmikið um morðingjann.
Við vitum að hann hefur ákveðið DNA-snið.
Við erum með sönnunargögn á hnífnum og húfunni.
Við vitum að hann er ljóshærður.
Með alla þessa vitneskju
finnst okkur líklegt að við finnum hann fljótlega.
Við finnum þennan mann.
Lögreglan veit margt um manninn en hann er enn ófundinn.
Lögreglan rannsakar nú líf fórnarlambanna.
Var árásinni beint gegn öðru þeirra?
Eða voru þau valin af handahófi?
Kenningarnar voru margar.
Við vissum samt ekki af hverju þessi tvö voru myrt.
Við leituðum að tengslum milli þeirra tveggja og morðingjans.
Lætur hann kannski kylfu ráða kasti þegar hann velur fórnarlömbin?
Í tengslum við Önnu-Lenu
horfðum við til hennar nánustu. Eiginmannsins.
Samkennara hennar og nemenda í skólanum.
Við vildum komast að því
hvort einhver vildi vinna henni mein.
Ekkert kom út úr því.
Það var eins og morðinginn hafi haft Mohammad í sigtinu
og Anna-Lena hafi verið þarna á röngum tíma.
Þess vegna varð hún fyrir árásinni.
Lögreglan einbeitir sér að Mohammad og fjölskyldu hans.
Hafði einhver ástæðu til að myrða hann?
Svona rannsóknir byrja innan frá.
Við byrjum á fjölskyldunni, förum svo til vina
og að endingu til kunningja og vinnufélaga.
Mér var falið að ræða við Ammouri-fjölskylduna.
Þetta var stór fjölskylda sem flutti hingað frá Líbanon.
Flestir í fjölskyldunni bjuggu í kringum Stokkhólm
fyrir utan fjölskyldu Mohammads sem settist að í Linköping.
Maður leitar að tilefni. Einhverju sem fékk einhvern til...
Viðskipti eða eitthvað annað
gæti hafa verið tilefni til að refsa fjölskyldunni.
Refsingin fælist þá í því að myrða barnið í fjölskyldunni.
Fjölskyldunni vegnaði vel og rak nokkur fyrirtæki.
Við skoðuðum tölvuverslun sem faðir Mohammads rak.
Við fengum upplýsingar víða.
Sagt var að fólk væri óánægt með verslunina og eiganda hennar.
Gat einhver viðskiptavinur
verið svo ósáttur að hann vildi vinna Mohammad mein?
Ekkert benti til þess.
Við skoðuðum fólkið vandlega.
Við fundum ekkert sem gaf vísbendingu um tilefni.
Engin ástæða finnst
og því telur lögreglan að morðinginn sé veikur á geði.
Leitin berst að skjólstæðingum geðheilbrigðiskerfisins.
Lögreglan fær ábendingu um mann sem gæti líkst árásarmanninum.
Hann kom dökkklæddur í lystigarðinn.
Hann var órólegur og leið ekki vel.
Vörður garðsins fer til eiturlyfjaneytenda
og kannar hvort árásarmaðurinn er í hópi með þeim.
Þannig gekk þetta í nokkrar vikur en án árangurs.
Einnig er rætt við vagnstjóra í almenningssamgöngum.
Við ræddum snemma við strætisvagnabílstjóra
til að reyna að rekja ferðirnar frá Linköping til nærliggjandi staða.
Hann var slasaður á hendi. Bílstjóri gæti hafa tekið eftir því.
Ungur maður, slasaður á hendi, kemur í vagninn.
Við vildum kanna hvort þannig yrði okkur ágengt.
Við fórum þessa leið og aðrar í marga mánuði.
Samt fundum við ekki morðingjann.
Morðinginn er enn ófundinn og til að afla frekari upplýsinga
leitar lögreglan til allra sem tengjast rannsókninni.
Réttargeðlæknir, dánardómstjóri, réttarmeinafræðingar og lögreglan.
Allir vinna saman að því að setja saman mynd af gerandanum.
Teymið ráðleggur okkur að leita að einrænum manni.
Manni sem fer út að ganga um miðja nótt,
mögulega tengdum geðheilbrigðiskerfinu.
Sérkennilegum manni með lítil félagsleg tengsl.
Ef hann vinnur, er það einfalt starf. Við förum eftir þessum leiðbeiningum.
Nú leitað eftir aðstoð hjá alþjóðlegum sérfræðingum.
Við vorum með DNA-snið og upplýsingar um morðingjann.
Leitað var til rannsóknarstofu í Rotterdam þar sem menn stunda
DNA-rannsóknir og búa yfir mikilli þekkingu.
Nokkrum vikum síðar fáum við þetta svar frá Hollandi:
"DNA-snið árásarmannsins bendir til þess
að hann sé frá Norður-Evrópu."
Ein vísbendingin enn í leitinni að morðingjanum.
Við fáum stöðugt nýjar upplýsingar um hann.
Þó finnum við hann ekki.
Lögreglan hefur frá upphafi haft ábendingalínu opna.
Margar ábendingar berast en nýtast ekki.
Í mars 2005 berst ábending sem vekur áhuga rannsakenda.
Við fáum ábendingu frá velferðarþjónustu
um að hugsanlega sé þetta maður sem var fluttur
frá Linköping til borgar í vesturhluta Svíþjóðar.
Okkur finnst þetta athyglisvert og förum á staðinn.
Við tölum við manninn og biðjum um DNA-sýni
til samanburðar við sönnunargögn frá Åsgatan.
Viðkomandi hafnaði beiðninni.
Saksóknari ákveður þá að láta handtaka manninn.
Fimm mánuðum eftir hrottaleg morð í Linköping
hefur lögreglan loks grunaðan mann.
Maðurinn er handtekinn og við tökum DNA-sýni.
Rannsókn sýnisins er hraðað.
En vonir um að morðinginn sé fundinn, verða að engu
þegar niðurstöður berast.
Maðurinn tengist málinu ekkert og er látinn laus.
Eftir því sem árin líða sætir lögreglan harkalegri gagnrýni.
Leif G.W. Persson er prófessor í afbrotafræði.
Hann telur lögregluna hafa villst af leið.
Mistök voru gerð.
Ef maður nær ekki árangri gerði maður eitthvað vitlaust.
Þá þarf að hugsa allt upp á nýtt.
Ég held að hann sé á aldrinum 13-17 ára.
Ástæða þess að hann hefur ekki fundist
gæti verið að hann er miklu yngri en við héldum.
Ef ég ætti að benda á meinbugi í rannsókninni
væri það án nokkurs vafa að ekki var leitað
í vinahópi Mohammads og meðal vina systkina hans.
Ég held að morðinginn búi í hverfinu og sé nemandi í skóla þar.
Ég hef rétt fyrir mér í átta tilvikum af tíu.
- Það er ekki slæmt. - Lögreglan er yfirleitt sammála mér.
Ef ekki, hef ég rétt fyrir mér í þremur tilvikum af fjórum.
Sex árum eftir morðin hefur lögreglan enn engan sökudólg.
Hún hefur yfirheyrt mörg þúsund manns
og rannsakað mörg hundruð DNA-sýni.
Samt er allt á huldu um morðingjann.
Eiginmaður Önnu-Lenu fer í sjónvarpsviðtal eftir morðin
og segir hve erfitt það er að vita ekki um ástæðuna.
Nú eru liðin sex ár og enn er enginn grunaður.
Hvernig líður þér með það?
Það er...
Ég finn fyrir því.
Við vitum að þetta gerðist.
Við vitum ekki af hverju þetta gerðist.
Hver gerði þetta og þar fram eftir götunum.
Ég veit ekki heldur hvernig þetta gerðist.
Þessar spurningar eru áleitnar.
Þær skjóta alltaf upp kollinum.
Ég gerði allt fyrir Önnu-Lenu. Það ætti að vera hægt að leysa þetta.
Fjölskyldan er vonsvikin og það er lögreglan líka.
Af hverju hefur morðinginn ekki fundist?
Verður þetta mál einhvern tímann leyst?
Eftir því sem lengra líður frá minnka líkurnar á því.
Minni vitnanna fer þverrandi og vísbendingar hverfa.
Verst er þó
að rannsakendur telja líklegt að morðinginn endurtaki verknaðinn.
Búið er að vara við því.
Það er líklegt að svona aðili láti aftur til skarar skríða.
Við höfum haft það í huga allan tímann.
Að hann geti aftur framið ódæðisverk.
Ég les um önnur mál og spyr mig hvort hann hafi getað verið að verki.
Ég varð aldrei vonlaus, miklu frekar vonsvikinn
yfir því að finna ekki ódæðismanninn.
Ég var hræddur um að hann fremdi annað morð.
Margir í Linköping voru hræddir.
Hræddir um sjálfa sig og börnin sín.
Þrátt fyrir þá skoðun réttarsálfræðinganna
að hann fremdi líklega annað morð, var enginn glæpur framinn
sem hægt var að tengja við DNA- sýnin úr morðmálunum.
Óskað er eftir aðstoð almennings og teiknaðar andlitsmyndir birtar.
Við teiknuðum andlit með aðstoð ríkislögreglu.
Teikning af morðingjanum var gerð út frá lýsingum vitna.
Tvö vitni gáfu lýsingu á honum.
Myndin var gerð eftir þeim.
Við sendum hana til fjölmiðla og spurðum hver þetta væri.
Kannski var það ekki skynsamlegt.
Ábendingarnar skiptu þúsundum um menn sem líktust teikningunni
og bjuggu um allt land.
Ábendingarnar komu ekki að gagni en við urðum að skoða þær.
Þær gátu verið um morðingjann.
Þetta hafði slæm áhrif á rannsóknina og olli óreiðu.
Meiri en við reiknuðum með.
Jan Staaf hefur samband við bandarísku Alríkislögregluna
í leit að hugmyndum um nýjar leiðir og nýja nálgun.
Málið er furðulegt, jafnvel á bandarískan mælikvarða.
Alríkislögreglan leggur til að boðin verði verðlaun.
Það samræmist ekki vinnureglum sænsku lögreglunnar.
Einstaklingur býðst þá til að greiða eina milljón sænskra króna
fyrir upplýsingar sem stuðla að lausn málsins.
Milljón er drjúg fjárhæð sem ætti að duga til að leysa málið.
Við finnum hann og lokum málinu.
Þegar verðlaunin eru auglýst berast hundruð ábendinga
til lögreglunnar.
Þrátt fyrir rannsóknir á ábendingunum,
leiðir engin þeirra til handtöku morðingjans.
Ein hugmyndin er sú að hann sé ekki lengur á lífi.
Það er ólíklegt að einhver geti lifað með þessu alla ævi
án þess að segja frá atburðinum eða vera handtekinn fyrir annan glæp.
Hugsanlega fyrirfór hann sér.
Ég tengdist því sem við kölluðum "mömmupróf".
Farið er til mæðra ungmenna sem hafa fyrirfarið sér
eða eru látin.
DNA-sýni er tekið úr munni mæðranna
og borið saman við erfðaefni morðingjans.
Við sjáum strax hvort hún er móðir morðingjans eða ekki.
Viðbrögð mæðranna
voru mjög misjöfn. Sumar voru leiðar eða reiðar
en flestar skildu ástæðuna.
Þær vildu aðstoða okkur en það reyndist þeim erfitt
að lögregluna grunaði að barnið þeirra hefði framið morð.
Þetta var mjög tímafrekt.
Það þurfti að sýna mikla nærgætni
í samskiptum við mæðurnar.
Þetta var samt gagnlegt.
Þessi óvenjulega aðferð
gerði rannsakendum kleift að útiloka marga aðila
en tvöfaldi morðinginn var samt enn ófundinn.
Þeir sem enn vinna að rannsókninni
óttast alltaf að morðinginn láti aftur til skarar skríða.
Þess vegna neita þeir að gefast upp.
Lögregla leitar sífellt nýrra leiða og aðferða
til að vinna að framgangi málsins.
2017, þrettán árum síðar
bindur lögreglan vonir við nýjungar á sviði DNA-rannsókna.
Við leituðum aftur til hollensku rannsóknarstofunnar.
Í þetta sinn kemur fram í svari þeirra
að viðkomandi sé frá Norður-Evrópu,
Svíþjóð eða Danmörku.
Þeir telja líka fullvíst að hann sé bláeygður.
Við erum með enn eitt púslið en finnum hann samt ekki.
2017 er Golden State-morðinginn handtekinn í Bandaríkjunum.
Hann hefur minnst 13 morð og 50 nauðganir á samviskunni.
Nýstárlegri aðferð er nú beitt í fyrsta sinn.
Samsvörun erfðaefnis hans fannst í ættfræðiriti í almennri sölu.
Þarna eygir Jan Staaf möguleika fyrir eigin rannsókn.
Finnst morðinginn með þessari aðferð
áður en hann fremur annað morð?
Getum við gert þetta í Svíþjóð?
Við viljum beita þessari aðferð og finna sökudólginn
með því að nota gagnagrunn um ættfræði sem hægt er að kaupa.
Rannsóknarteyminu leist vel á þesa hugmynd.
Lögreglan í Linköping kannar möguleika á því
að nýta ættfræðina
og nýjar aðferðir í DNA-rannsóknum
til að fá nákvæmari upplýsingar um útlit morðingjans.
Við höfðum samband við Paragon-rannsóknarstofuna.
Þar nýta menn DNA-snið til að útbúa mynd
af morðingjanum eins og hann leit út 2004
og eins og hann lítur út núna.
Við vildum eingöngu nota myndina innan húss hjá okkur
en ekki senda hana til fjölmiðla og biðja almenning um ábendingar.
Þegar við fengum myndina veltum við því fyrir okkur
hvort myndin líktist morðingjanum þegar við loks fyndum hann.
Loksins, loksins, loksins.
Ég hefði aldrei trúað því
að ættartré myndi nýtast til að leysa glæpamál.
Nú er kannski hægt að komast að því hvert tilefnið var.
Vildir þú fullvissu þess að þú gætir myrt fólk?
Já, ég varð að gera þetta.
Þýðandi: Brynja Tomer www. sdimedia.com