AÐVÖRUN: EKKI FYRIR VIÐKVÆMA ÓHUGNANLEGAR MYNDIR
Þetta var hræðilegt, ógeðslegt.
Maður getur ekki lýst því hvernig einhver gerir svona með köldu blóði.
Hún var vakandi, beitt líkamlegu ofbeldi,
barin og fór að brenna.
Hún reyndi að flýja, en gat það ekki.
Hún var örugglega lifandi þegar eldurinn kviknaði.
Óttinn við dauðann hefur verið hryllilegur.
ÉG HEF ALDREI HEYRT HANA ÖSKRA SVONA.
ELDHEIT ÁST
Um miðja nótt barst neyðarlínunni í Borås
símtal um eitthvað sem reynist vera einn hluti
af röð banvænna árása á konur,
sem á endanum tengdust enn alvarlegra og skelfilegra máli.
Símtalið til neyðarlínunnar snerist um eldsvoða í fjölbýlishúsi.
Við komum á vettvang og sáum að eldurinn er á annarri hæð.
Það var allt í uppnámi. Fólk var hrætt.
Þau stóðu á svölunum og þurftu aðstoð slökkviliðsins
við að komast niður.
Eftir nokkurn tíma náði slökkviliðið stjórn á eldinum
og tókst að slökkva og ná stjórn á aðstæðum.
Þetta var ótrúlega hættulegt og alvarlegt atvik.
Þetta var um miðja nótt. Fólk var sofandi.
Hefði slökkviliðið ekki náð þangað svona fljótt
hefðu afleiðingarnar orðið skelfilegar.
Eldurinn var bundinn við íbúð á annarri hæð,
og í brunninni íbúðinni
hóf tæknideild lögreglu að rannsaka upptök
og orsakir eldsvoðans.
Eldar geta kviknað af ýmsum ástæðum.
Kannski hefur verið kveikt á sjónvarpi of lengi,
eða einhver gleymt að slökkva á kerti.
Eldur getur kviknað á margvíslegan hátt.
Í rannsókninni fundust ummerki um eldfiman vökva
fyrir innan og utan dyrnar að íbúðinni.
Það staðfesti að eldurinn var kveiktur af ásettu ráði.
Tilgátan var að einn eða fleiri hefðu farið inn í húsið,
hellt eldfimum vökva gegnum bréfalúguna og kveikt í.
Þegar eldurinn kviknaði voru íbúinn,
sem er kona á sjötugsaldri, og vinur hennar,
sofandi í íbúðinni.
Þeim tókst með erfiðismunum að flýja út á svalirnar
áður en eldurinn læsti sig í íbúðina.
Rétt fyrir eldsvoðann heyrði nágranni háværar raddir
utan við húsið, á erlendu máli, virðist vera.
Einhver sá manneskju ganga með eitthvað í hendinni,
en við fengum óljósa vitnisburði á vettvangi,
og fannst það ekki vera upplýsingar sem við gætum unnið með.
En sömu nótt, nokkrum tímum eftir að eldurinn var slökktur,
tók vitni eftir tveimur bílum á bílastæðinu
við innganginn að byggingunni, og þeir voru með skorin dekk.
Bílarnir reyndust tilheyra konunni sem bjó í íbúðinni
og vini hennar sem var í heimsókn.
Við vorum vongóð. Við vorum með önnur mál.
Við vorum með dekkin og bílinn
og við vonuðum að gerandinn hefði skilið eftir vísbendingar.
Við skoðun á bílnum fundu tæknimenn fingraför,
en við frekari skoðun á fingraförunum
sáu þau engar línur
þannig að ekki var hægt að tengja þau við manneskju.
Allt benti til þess að gerandinn hefði verið í hönskum.
Það er ótrúlega svekkjandi að festast í svona alvarlegu máli,
en fólk var yfirheyrt,
þar á meðal konan sem bjó í íbúðinni, auðvitað.
Við vildum svör um það hvað hefði átt sér stað.
Hver vildi skaða þau? Voru einhverjar hótanir?
Konan var í áfalli
og hafði enga hugmynd um af hverju kveikt hefði verið í íbúðinni.
Síðan áttaði hún sig á að það gæti verið fyrrverandi.
Honum var flett upp
og lögregla kom með hann í yfirheyrslu.
Í yfirheyrslunum neitaði hann að hafa neitt með málið að gera
og sagðist hafa verið á Skáni þegar eldsvoðinn varð.
Fjarvistarsönnun hans var staðfest.
Það er mjög erfitt að rannsaka eldsvoða út frá sönnunargögnum,
því í næstum öllum tilvikum eru gögnin brennd.
Það var raunin hér,
og á þessum tímapunkti náði rannsóknin ekki lengra.
Lögreglan í Borås hafði engar frekari vísbendingar
en þá gerðist skyndilega dálítið í Gautaborg
sem gæti haft þýðingu fyrir rannsóknina.
Nóttina 20. júlí fengu slökkvilið og lögregla
ábendingu um fjölbýlishús í Hisingen í Gautaborg
þar sem einhver fann sterka og megna lykt í stigagangi.
Ég var farin að sofa
og um 2 heyrði ég að eitthvað var á seyði einhversstaðar.
Eftir smátíma heyrði ég í útidyrunum
og fannst það svo skrýtið að ég fór á fætur,
leit gegnum gægjugatið og sá húsið fullt af slökkviliði og lögreglu.
Ég áttaði mig á að það væri eldur einhversstaðar
og þau voru að berja á allar dyrnar til að koma okkur út úr húsinu.
Ég stóð á ganginum og fann að hann var blautur.
Fæturnir á mér voru kaldir.
"Guð, það er vatn á gólfinu. Hvað er að gerast?"
Þegar ég opnaði dyrnar spurðu þau, "Hvað er að gerast þarna inni?"
Ég svaraði að það væri ekkert. "Ég veit það ekki. Ég var sofandi."
"Þetta er bensín. Finnurðu það ekki?"
"Þegar þú segir það, ég finn lyktina."
"Einhver hefur hellt bensíni inn um bréfalúguna hjá þér."
Það sama og gerst hafði í húsinu í Borås
virtist vera að gerast aftur,
en í Gautaborg í þetta sinn.
Gætu málin tengst?
Var brennuvargur á sveimi?
Þegar við komum á vettvang og komum inn í stigaganginn
fundum við strax lykt sem minnti á bensín.
Við fórum upp á aðra hæð þar sem íbúðin er
og lyktin var enn meira áberandi þar.
Utan á hurðinni að íbúðinni
sáum við brunablett ofan við bréfalúguna.
Þegar við komum inn á ganginn sáum við að hann er þrifalegur
og fórnarlambið hafði tekið tvær mottur og tímarit,
sett þær í poka og hent öllu saman út á svalir
því þær lyktuðu af bensíni.
Á ganginum sáum við bara bensín renna niður hurðina.
Engin augljós merki um eld eða bruna.
Fyrir utan magnið af eldfimum vökva
á ganginum og brunablettinn á hurðinni utanverðri
fengu tæknimenn að vita að lögreglumenn
hefðu fundið og tekið pappírsmiða
sem hafði verið settur inn um bréfalúguna,
og pappírinn var brunninn að hluta.
Við komumst að þeirri niðurstöðu að eldurinn hafi verið kveiktur.
Þetta var tilraun til íkveikju.
Gerandinn hefur komið inn á stigaganginn,
gengið upp að dyrum ...
hellt eldfimum vökva gegnum bréfalúguna ...
og kveikt í pappírsmiða, opnað bréfalúguna
og hent miðanum gegnum hana.
En pappírsmiðinn festist í bréfalúgunni.
Þegar gerandinn sleppti lúgunni
festist miðinn þar inni.
Pappírsmiðinn brennur
og eldfimi vökvinn í bréfalúgunni líka,
en síðan slokknar eldurinn.
Í pokanum sem fórnarlambið hafði sett út á svalirnar
var mikið af eldfimu efni eins og mottur og föt.
Þau voru gegndrepa þegar við rannsökuðum þau.
Þessi ferhyrnda motta með gúmmíundirlagi ...
Gúmmíið var brotið og hún var blaut á jöðrunum.
Það sýndi okkur að miklu af vökva hafði verið hellt inn.
Ef pappírinn hefði dottið inn
hefði þetta orðið mikið bál.
Það var ekki langt frá útidyrunum að svefnherberginu í íbúðinni.
Hefði ég vaknað við reykskynjarann í tíma? Hver veit?
Ég get sofið fast.
Síðan hefði ég þurft að komast út á svalir,
og fyrst hefði ég þurft að fara yfir ganginn
þar sem eldurinn var.
Eldurinn gæti hafa verið kominn upp að svefnherberginu.
Síðan út á svalirnar öskrandi klukkan 2 um morgunn.
Ég er ekki viss um að neinn hefði heyrt það.
Þessi kona var með verndarengil.
Hún gæti hafa brunnið til bana þarna inni.
Það er stórmál að einhver hafi reynt að drepa mig
og ég skildi það ekki fyrst þegar ég stóð þarna.
Auðvitað átti ég erfitt andlega eftir atvikið
og ég var mjög hrædd.
Konan skildi það ekki.
Hún vissi ekki um neinn sem vildi henni mein.
Hún átti frænda sem bjó í íbúðinni með henni.
Hún velti fyrir sér hvort hann væri skotmarkið.
Hann er enginn glæpon, en það hlýtur að hafa beinst að honum.
Það hlýtur að vera því ég á enga óvini.
Ég er eldri. Ég hef ekkert með neitt óviðeigandi að gera.
Hann var ekki heima þetta kvöld. Hann gisti hjá vini sínum.
Hann hafði aldrei gist áður, en hann var ekki heima.
Það er mjög erfitt að rannsaka eldsvoða.
Sönnunargögn og vísbendingar brenna í eldsvoða.
Maður getur séð hvað gerðist og hvernig það byrjaði,
en ... hver gerði það?
Það er mjög erfitt að tengja það við geranda.
Þrátt fyrir að eldurinn hafi ekki náð að kvikna,
áttaði tæknideildin sig á því þegar rannsókninni lauk,
að gögnin eru takmörkuð,
og að pappírsmiðinn er verðmætasta vísbendingin.
Við sendum pappírsmiðann á rannsóknarstofuna
og báðum um DNA-rannsókn.
Þetta var tækifærið til að mögulega
finna DNA eða fingraför af gerandanum.
Það voru engin vitni í tengslum við atvikið.
Við höfðum engar vísbendingar sem tengdust gerandanum.
Við litum aðeins á frændann, vini hans og þannig,
en gátum brátt staðfest að hann hafði ekkert með þetta að gera.
Við höfðum lítið í höndunum.
Lögreglan var með tvö óleyst mál.
Eina íkveikju og eina tilraun til íkveikju,
báðar með svipaðri aðferð og báðar hjá miðaldra konum.
En lögreglan hafði engar vísbendingar til að byggja á,
þar til dálítið kom fram við vitnaleiðslur
sem reyndist skipta sköpum.
Þegar lögreglan spurði hvort eitthvað óvenjulegt
hefði gerst nýlega í lífi mínu,
hugsaði ég, "Já, ég batt enda á samband með símtali."
"Ókei, og hvað var sagt?"
Það var auðvitað ekki ánægjulegt símtal.
Ég sagði, "Ég vil enda sambandið.
Ég vil þetta ekki lengur."
Þegar hann skildi að mér var alvara,
að ég vildi í alvöru enda þetta,
sagði hann dálítið áður en hann skellti á sem ég hugsaði um eftir á.
Hann sagði, "Þú munt sjá eftir þessu." Síðan skellti hann á.
Þetta var áhugavert.
Þegar við litum á viðkomandi tókum við eftir dálitlu.
Hann reyndist hafa verið í sambandi við konuna í Borås.
Konurnar höfðu verið í sambandi við sama mann
og síðan orðið fyrir svipuðum árásum.
Okkur fannst ósennilegt að það væri tilviljun.
Maðurinn sem konurnar voru í sambandi við
var fimmtugur og bjó í Malmö.
Viðtöl við konurnar leiddu í ljós að þær áttu svipaða reynslu
af manninum.
Við kynntumst á stefnumótavef.
Við skrifuðumst á og hann var mjög almennilegur
og fyndinn, en ...
Hann vildi hitta mig eftir smátíma.
Þau ákváðu dag sem hentaði báðum
og maðurinn ók frá Malmö til Jeanette í Gautaborg.
Við elduðum, vorum saman,
drukkum smávín, hlustuðum á tónlist og höfðum gaman.
Ég hugsaði, "Hann má vera." Hann var svo fínn.
Hann gaf mikið af sér, var mjög örlátur, hló mikið.
Það var gott að tala við hann um alls konar hluti.
Við sögðum að við gætum byrjað saman og séð hvernig gengi.
En með tímanum fór sambandið að breytast.
Maðurinn fór úr því að vera umhyggjusamur í að vera stjórnsamur.
Eftir tvo og hálfan mánuð
ákvað Jeanette að binda enda á sambandið.
Hann vildi alltaf hafa mig hjá sér.
Fann leiðir til að við gætum gert hluti tvö ein
í staðinn fyrir að hitta fjölskylduna og börnin.
Hegðun hans var ekki eðlileg.
Undir lokin mátti ég ekki fara ein út með ruslið.
Hann varð að koma með.
Báðar konurnar kynntust manninum á stefnumótasíðu
og fóru fljótt í samband við hann.
Fyrst í sambandinu fannst þeim hann
sjarmerandi og umhyggjusamur og góður hlustandi.
En hann gerði sig strax heimakominn
sem þær leyfðu. Hann mátti vera marga daga í senn.
Forgangsatriðið var að staðsetja hann á vettvangi.
Ein leið til að sjá hvort hann var í Vestur-Gautlöndum
var að skoða hraðamyndavélar til að sjá hvort hann hafi ekið.
Við reyndum að finna sönnunargögn úr öryggismyndavélum,
kortafærslum, alls konar gögnum sem gætu hjálpað okkur.
Það gaf ekkert af sér.
Rannsakendur litu líka á símanotkun hins grunaða,
til að athuga hvort hægt væri að staðsetja hann nær vettvangi.
Það gaf okkur ekkert.
Hann notaði ekki símann á þessum tímum.
Hann var auðvitað áfram grunaður í rannsókninni,
en það var ergilegt að ekki var hægt að staðsetja hann þar.
Þrátt fyrir skort á sönnunargögnum var maðurinn handtekinn,
grunaður um íkveikju og tilraun til íkveikju.
Á meðan fór fram leit í íbúð mannsins.
Í íbúðinni fannst mikið af tæknibúnaði.
Það voru minnislyklar og harðir diskar.
Íbúðin var full af dóti frá lofti að gólfi.
Það var erfitt að komast um.
Við tókum hluti
og upplýsingatæknideildin fékk nóg að gera
að fara í gegnum það.
Við byrjuðum á tölvunni
og fljótlega vöktu ákveðnir hlutir athygli.
Það voru til dæmis margar myndir af skjá einnar konunnar.
Síðan sáum við í greiningunni
að það var hugbúnaður sem átti ekki að vera þar.
Forritið sem UT-deildin fann var svokallaður njósnabúnaður.
Með aðstoð þess getur manneskja á annarri tölvu
séð hvaða vefsíður eru heimsóttar, sótt myndir
og séð hvað er skrifað og til hverra.
Ég tel að tilgangurinn hafi verið að fylgjast með tölvunni.
Hvað er að gerast? Hvað er notandinn að gera?
Loggurinn gefur mér líka aðgangsupplýsingar,
sérstaklega lykilorð.
Hann notaði þetta til að safna upplýsingum um konurnar.
Lögreglan hóf yfirheyrslur yfir manninum
og bað um viðbrögð við ásökununum.
Hann neitaði staðfastlega.
Hann sagðist ekki hafa verið þar,
að hann hafi verið í Malmö þegar bæði atvikin áttu sér stað.
Hann sagði að foreldrar hans hefðu verið í heimsókn.
Hann lýsti þessari heimsókn nákvæmlega
og móðir hans staðfesti það.
Þegar við spurðum hann um njósnabúnaðinn
sagðist hann hafa lánað einhverjum tölvuna.
Við bundum enn vonir við miðann sem festist í bréfalúgunni
í Gautaborg.
Við vonuðum að gerandinn hefði skilið eftir sig DNA.
Við vissum að það var veik von því hann var brunninn að hluta.
En það var von.
Þegar niðurstöðurnar bárust,
sýndu þær að hvorki DNA né fingraför fundust.
Það voru auðvitað vonbrigði
að finna hvorki DNA né fingraför á miðanum.
Okkur fannst við vera komin á byrjunarreit.
Þetta var okkar síðasta von.
Þar sem lögreglu skorti tæknileg sönnunargögn
og leið til að tengja manninn við vettvanginn
neyddust þau til að láta hann lausan.
Var hættan nú að við þessi tvö óleystu mál
bættust fleiri íkveikjur?
En þegar rannsóknin barst deild um niðurfelld mál
komst hún aftur á flug.
Árásirnar tvær líktust atviki 14 árum fyrr
þar sem önnur kona var fórnarlambið.
Deild niðurfelldra mála á að veita annað álit,
fara gegnum gömul mál, og ef það er mögulegt, finna sönnunargögn
eða vitnisburði.
Árið 1998 fannst látin kona í íbúð við Docentgatan í Malmö.
Hún vann í fangelsinu í Malmö, átti tvö börn,
og þegar atvikið átti sér stað var eitt þeirra heima,
14 ára stúlka.
Nágrannar vöknuðu við eldinn.
Það voru öskur
og dóttirin vaknaði við neyðaróp móðurinnar,
sem þurfti hjálp við að sleppa.
En dótturinni tókst ekki að hjálpa móður sinni
og hún hljóp sjálf út á ganginn.
Þegar eldurinn slokknaði fannst móðirin liggjandi í íbúðinni.
Hún var illa brennd og hafði greinilega reynt að sleppa.
Hún mátti þola hryllilegar þjáningar,
og óttinn við dauðann hefur verið skelfilegur.
Íbúð konunnar var gereyðilögð
sem bendir til skjótrar útbreiðslu eldsins.
Það gerði vinnu tæknideildar flóknari.
En leifar af eldfimum vökva fundust þar sem konan fannst,
og þrjú aðskilin eldsupptök fundust,
sem leiddi til gruns um íkveikju.
Íbúðin var með útidyrahurð
og gang þar sem lítið herbergi dótturinnar var,
og síðan var önnur hurð að öðrum hlutum íbúðarinnar.
Móðirin fannst liggjandi við þá hurð.
Dóttirin sagðist líka hafa heyrt læti og nokkrar raddir
þegar eldurinn kviknaði,
sem nágrannarnir staðfestu.
Engin ummerki um innbrot sáust.
Það sem við teljum að hafi gerst er
að móðirin hafi vaknað við eitthvað.
Hvort hún vaknaði við eldinn
eða við að gerandinn hellti eldfima vökvanum,
vitum við ekki.
Hún stóð upp, var slegin aftur niður,
gerandinn hafði kveikt eld,
komist út, lokað hurðinni til að hún slyppi ekki út,
og síðan farið út um útidyrnar.
Hann komst líklega inn í íbúðina með eigin lykli,
því það var engin önnur leið til að komast inn eða út
án lykils.
Við hófum tæknirannsókn til að sjá
hvort lásinn hefði verið dirkaður upp, en ekkert slíkt fannst.
Látna konan hét Ingrid og var 38 ára gömul.
Dætur hennar tvær voru úr tveimur samböndum.
Síðustu ár
hafði hún verið með föður yngstu dótturinnar.
Manni sem hét Arnold.
Á þessum tíma vildi Ingrid skilja við Arnold,
en Arnold vildi ekki sættast á það og reyndi að vera áfram.
Hann fylgdist með Ingrid,
kom til hennar, jafnvel þótt hún vildi það ekki.
Hegðun hans vakti grunsemdir.
Hann vildi ekki sætta sig við að sambandinu væri lokið.
Hann var stjórnsamur.
Hann var dæmigerður eltihrellir sem gat ekki sleppt takinu.
Hann gæti hafa gert þetta í hefndarskyni.
Það kom líka í ljós eftir frekari rannsóknir
að Ingrid hélt dagbók
þar sem hún skrifaði að hún væri hrædd
um að Arnold myndi gera henni eitthvað.
Það sem var líka athyglisvert var að þessa nótt
svaf dóttir Ingridar og Arnolds ekki í íbúðinni.
Hún var hjá föðurafa og -ömmu.
Það hefur þýtt að Arnold
gat náð til Ingridar án þess að hætta lífi dóttur sinnar.
Vitni lýstu því að Arnold hefði verið stjórnsamur
og stundum ógnandi.
Arnold var handtekinn en var sleppt eftir stuttan tíma.
Það voru ekki næg sönnunargögn.
Þau höfðu lítið af sönnunargögnum.
Það voru vísbendingar um að Arnold væri sú manngerð
sem gæti mögulega verið gerandi,
en þau höfðu ekkert fast í hendi.
Allir voru sammála um að þetta var íkveikja og að Ingrid var myrt,
en það var enginn morðingi. Hann slapp.
Þau komust ekkert áfram. Málinu var lokað árið 1998.
En núna, 14 árum síðar,
komu ný tækifæri til að halda málinu áfram.
Rannsakendur komust að því að Arnold er sami maður
og var í sambandi við konurnar tvær árið 2012.
Þetta er endurtekið mynstur
og það gaf okkur von um að við gætum leyst þessi þrjú brunamál.
Við ákváðum að bera þau saman. Hafði okkur yfirsést eitthvað?
Gætum við fundið eitthvað nýtt, bita í púsluspilið?
Á þessum tímapunkti vorum við ekki viss um Arnold,
þótt margt benti á hann.
Hann var aðalvísbendingin, gæti maður sagt,
en við vorum ekki að útiloka aðra möguleika.
Út frá rannsóknarsjónarmiði verður að fylgja vinnureglum
af því morðrannsóknir snúast ekki bara um
að sanna sekt einhvers.
Okkur ber skylda til að útiloka aðra möguleika.
Rannsóknin var núna með 14 ára gamalt óupplýst morð,
íkveikju og tilraun til íkveikju.
Öll málin áttu eitt sameiginlegt, Arnold Livin.
Verkefnið var risastórt.
Það varð að taka nokkur viðtöl
og fara gegnum mikið af rannsóknargögnum.
Við vorum að vona að eitthvað fleira
kæmi fram sem við höfðum misst af áður.
Við vonuðum líka
að með aðstoð nýrrar rannsóknartækni
gætum við fundið einhver ný, haldbær sönnunargögn.
Því það hefur margt gerst milli 1998 og 2012
í réttarrannsóknum
og mikið af gögnum hefur verið varðveitt,
svo við eyddum miklum tíma í að endurgera atburði árið 1998
og um leið fá betri mynd af því sem gerðist 2012.
Arnold notaði bæði síma og tölvu mikið.
Það var virkni á öllum tímum sólarhrings,
en þegar glæpirnir voru framdir var ekkert.
Hann hafði leitað upplýsinga um eldsvoða skömmu eftir atvikin.
Þetta fannst okkur eftirtektarvert því hann hafði leitað
áður en fréttir birtust um eldsvoðana.
Það voru ein haldbær sönnunargögn
sem rannsakendurnir vildu ekki sleppa.
Það var pappírsmiðinn sem fannst á vettvangi í Gautaborg.
Rannsakendur óskuðu eftir nýrri greiningu
til að sjá hvort einhvers konar DNA fyndist.
Við vitum að með nútímaaðferðum er hægt að finna lítið magn af DNA.
Við reyndum allt til að fylgja þeirri vísbendingu.
Niðurstaðan var að ekkert hefði fundist,
en við vildum ekki sætta okkur við þá niðurstöðu,
og héldum áfram að spyrja tæknideildina nýrra spurninga.
Niðurstöðurnar voru að ekki hefði fundist heilt DNA.
Það gat samt verið mögulegt að finna mtDNA.
Við sögðum þeim að gera það.
MtDNA dugir ekki til að bera kennsl á manneskju,
en það skiptir máli ef hægt er að finna það á pappírsmiða.
Í sumum tilvikum dugar það til að útiloka grunaða.
Rannsakendur fá þá niðurstöðu
að það er mtDNA á pappírsmiðanum.
Við spurðum þá hvort til væri tölfræði
um fólk með þessa gerð af mtDNA,
og það reyndist vera.
Eftir nokkuð langa bið voru niðurstöðurnar
að aðeins 4% íbúafjöldans væru með þessa gerð mtDNA,
sem fannst á pappírsmiðanum.
Arnold var með það.
Athafnir Arnolds þessa daga voru kannaðar á ný.
Þau rannsökuðu kortanotkun og símanotkun
til að sjá hvert hann hefði farið.
Við vonuðum að við fyndum gögn um að hann hefði notað kortið
eða gætu staðsett símann hans nálægt vettvangi,
en það var slökkt á síma Arnolds þegar íkveikjan átti sér stað,
svo það reyndist blindgata.
Það er samt vitað að þegar slökkt er á síma
er eitthvað skuggalegt á seyði.
Svo þótt það sé ekki sönnun er það vísbending
um að eitthvað sé á seyði þegar fólk slekkur á símanum.
Í öllum rannsóknum kemur að þeim tímapunkti
þar sem spyrja þarf hvert þetta leiðir.
Í þessu tilviki ályktuðum við að við yrðum að ná í Arnold,
við yrðum að leita hjá honum og finna fleiri sönnunargögn.
Rannsakendur ákváðu að handtaka Arnold aftur,
en hann neitaði ásökunum í fyrstu yfirheyrslunum
og hélt því enn fram að hann hafi verið í Malmö
þegar báðar íkveikjurnar áttu sér stað 2012.
Þegar atvikin urðu í Borås og Gautaborg
staðfesti móðir Arnolds að hann hefði verið á Skáni.
Þó nokkru eftir viðtöl okkar við móður Arnolds
kom hún aftur og sagðist vera með athugasemd á dagatali
sem sanni að Arnold hafi verið á Skáni á þessum tíma.
Það vakti grunsemdir okkar.
Af hverju minntist hún ekki á þetta fyrr?
Af hverju sagði hún það ekki í fyrsta viðtalinu?
Þetta var svo merkilegt að við tókum dagatalið
og sendum það í rannsókn.
Niðurstöðurnar sýndu greinilega að skrifunum
sem staðfestu að Arnold var á Skáni á þessum tíma
var bætt við eftir á.
NIÐURSTÖÐUR SÝNA NOTKUN ÓLÍKS BLEKS OG ÓLÍKRA PENNA.
Þetta veikti augljóslega sögu Arnolds
og benti til þess að móðir hans reyndi að falsa fjarvistarsönnun.
Okkur fannst við vera komin með góða tilgátu og röð gagna.
Við sáum að Arnold hafði tilefni.
Hann var mjög stjórnsamur.
Við vorum með mtDNA á pappírsmiðanum,
við vorum með njósnabúnaðinn, sem staðfesti stjórnsemina ...
Við vorum líka með tímabil þar sem tölvu- og símavirkni hættu.
Með íkveikjurnar í Borås og Gautaborg
fannst okkur við hafa næg gögn.
Með aðstoð tæknimanna
fékk saksóknari mat á líkunum
með samantekt staðreynda um allar þrjár íkveikjurnar.
Greinendur ályktuðu meðal annars um svipaða aðferð,
að þær gerðust um nótt, að bensín var notað,
og þær beindust að konum sem höfðu átt í sambandi við sama mann,
Arnold.
Síðan var unnið mat
um hvort það væri líklegt að einhver annar en Arnold hefði gert þetta.
Niðurstaðan var að það væri mjög ólíklegt.
Við vorum sannfærð um sekt hans.
Saksóknari sagði að gögnin nægðu fyrir málshöfðun.
Saksóknarinn lagði fram málin frá 2012
og réttarhöldin yfir Arnold Levin hófust í héraðsdómi Malmö.
Þann 15. júlí 2014
var Arnold dæmdur fyrir íkveikju og tilraun til íkveikju
og dæmdur í átta ára fangelsi.
Hann var sóttur til saka fyrir íkveikju í Vestur-Gautlöndum,
og var dæmdur
sem merkir að hann verður í varðhaldi í mörg ár.
En við vildum ekki sleppa morðinu á Ingrid árið 1998.
Við lögðumst yfir það.
Við neituðum að gefast upp. Við fórum gegnum allt aftur.
Maðurinn sem fór inn í íbúð Ingridar
hlýtur að hafa verið með lykil.
Hann fór líklega inn meðan Ingrid svaf
og læsti meira að segja íbúðinni þegar hann fór.
Eitt sem við veltum fyrir okkur
var hvort Arnold hefði haft tækifæri til að koma og fara úr íbúðinni.
Átti hann kannski lykil?
Lögreglan rannsakaði hvaða tækifæri og leiðir
Arnold hafði til að fara inn í íbúðina.
Þegar þau lásu dagbók Ingridar
fundu þau dálítið sem gæti hjálpað rannsókninni.
Hún skrifaði í dagbókina að dagbókin hefði horfið skyndilega.
Hún gætti vel að því hvar hún setti dagbókina
svo hún var handviss um að einhver hefði tekið hana
og síðan skilað henni.
Í dagbókina skrifar hún, "Gæti Arnold hafa tekið hana?"
Í því tilviki hlýtur hann að hafa átt lykil.
Ef Arnold tók dagbókina
gætu verið ummerki um hann á henni. Fingraförin hans.
DNA úr honum gæti verið þar.
Það gæti sannað að Arnold hefði tekið dagbókina
en líka skilað henni þegar Ingrid var ekki heima,
sem myndi þýða að hann hefði haft lykil.
Þegar við ræddum þetta við Arnold sagði hann, "Já, ég handlék hana.
Ég leit á dagbókina, en áður en Ingrid fór að skrifa í hana."
Við sendum dagbókina á rannsóknarstofu og vonuðum
að Arnold hefði skilið einhver ummerki eftir á henni,
og helst ekki bara á kápunni heldur inni í henni.
Þegar greiningu dagbókarinnar var lokið
kom í ljós að fingraför Arnolds fundust innan í bókinni,
en ekki eins og hann hafði sagt.
Fingraförin voru ofan á skrift Ingridar.
Að fingraförin voru í dagbókinni
benti til þess að hann gæti hafa haft lykil, en er ekki bein sönnun.
Við leit okkar heima hjá Arnold fundum við fullt af lyklum,
óeðlilega mikið af lyklum.
Við byrjuðum á að prófa þá. Bara prófa þá efnislega.
Við fundum engan lykil sem gekk að íbúð Ingridar.
Nú gerðist dálítið óvænt.
Við hringdum í alla sem enn bjuggu í stigaganginum,
sama stigagangi og Ingrid,
og spurðum nokkurra spurninga um atvikið,
um minningar fólks og svoleiðis.
Það var einn maður sem minntist á
að hann hefði séð Arnold rétt eftir eldsvoðann, utan við húsið.
Sá sem sagði okkur þetta
sagði að lögreglan hefði aldrei spurt að þessu áður.
Vitnið sagði líka, "Það var ekki óvenjulegt.
Hann bjó þarna við og við í nokkur ár,
svo það var ekkert skrýtið."
Hann skildi ekki hversu mikilvægt það var,
en fyrir okkur var þetta næstum því halelújaaugnablik,
því við gátum staðsett hann þarna.
Í tengslum við upplýsingarnar frá vitninu
ákváðum við að endurskapa aðstæður með vitnum,
sem felst í að reyna að endurgera vettvanginn.
Veðrið og lýsingin ættu að vera svipuð
og síðan er gerð athugun frá réttri fjarlægð.
Matið var að,
jú, það var mögulegt að sjá hver var þarna,
og þá fannst okkur við loks geta staðsett Arnold á vettvangi.
Þetta var síðasta púslið.
Í maí 2016 var Arnold loksins kærður fyrir morðið á Ingrid
og morðtilraun gegn 14 ára dóttur hennar.
Sástu Arnold Levin þetta kvöld eða um nóttina?
Við stóðum hinum megin, á spjalli.
Þá kom hann gangandi, þaðan.
Ef þetta er húsið vorum við hérna. Hann kom gangandi svona ...
-Á veginum eða ...? -Nei, stígnum.
-Ókei. -Ég sá hann úr fjarlægð.
Eftir það sá ég hann ekki aftur ...
Þrátt fyrir sönnunargögnin
hélt Arnold áfram að neita aðild að morðinu.
Það fannst líka miði heima hjá þér.
Þar stóð, "Ingrid mun þjást."
Að hún væri fífl og svoleiðis.
Skrifaðir þú það?
Ég get ekki svarað því, en það virkar dálítið hæpið.
Hæpið? Af hverju?
Ég tala ekki þannig.
Ég veit ekki hvað ég hef sagt það oft,
en ég nota bara hástafi þegar ég skrifa.
Það er það fyrsta sem sýnir að ég hafi skrifað eitthvað.
Þýðir það að þú skrifaðir þetta ekki?
Eins og ég sagði skrifa ég allt með hástöfum.
Hver skrifaði þetta ef ekki þú?
Ég veit ekki hvað fólk gerir eða gerir ekki.
Ég man ekki eftir neinum miða.
Héraðsdómi þóttu sönnunargögnin ófullnægjandi
og sýknuðu hann af morðákærunni.
En dómnum var áfrýjað og þann 10. mars 2017,
19 árum eftir lát Ingridar, féll dómur í áfrýjunarréttinum.
Ég man mjög vel eftir deginum þegar dómur féll.
Við vorum í öðru máli. Mikið af sama hópnum var saman.
Klukkan var 11 þegar dómurinn féll.
Við fengum hann í tölvunni.
Þessar sekúndur, að skruna niður að dómsorðinu.
Lífstíðarfangelsi, sekur um öll þrjú atriði.
Það voru fagnaðaróp og gleðitár.
Í lokaræðum réttarhaldanna fyrir áfrýjunardómstólnum
bað Arnold um orðið.
Ég get sagt að ræðan sem hann hélt hefur ekki hjálpað honum mikið.
Þetta var mikill léttir
og ég hugsaði strax til dætranna.
Þær fengu loks eitthvað réttlæti.
Dóttirin sem þau eiga saman hefur,
þessi ár fram að handtöku Arnolds,
haldið að móðir hennar hafi dáið eftir reykingar í rúminu,
að móðir hennar væri alkóhólisti sem gat ekki séð um sig sjálf.
Hún hefur lifað við þessa lygi sem Arnold sagði henni.
Þýðandi: Áki Guðni Karlsson plint.com